Let it be me

December 4, 2006

Văn Cao – tiếng sơn ca trong vườn nhạc Việt Nam.

Filed under: Uncategorized — tuexorcist @ 11:43 am
Van Cao


Nếu có ai đó hỏi tôi rằng, nghệ sỹ Việt Nam nào mà bạn ngưỡng mộ nhất từ trước đến nay, chắc chắn câu trả lời không ngần ngại sẽ là Văn Cao. Một con người tài hoa đến kỳ lạ, một tính cách lớn, nhưng cuộc đời lại truân chuyên lận đận đến cùng cực. Về âm nhạc Việt Nam nói riêng, tôi phục nhất Văn Cao và Đoàn Chuẩn, bởi vì những gì hai người này viết ra đều là những tuyệt phẩm cả, và cũng bởi vì quãng đời hoạt động của họ quá ngắn ngủi, chỉ là những kẻ rong chơi trong vườn nhạc, rong chơi thôi nhưng cũng đủ để lại những dấu ấn không thể nào quên.

Văn Cao là người gốc Nam Định, nhưng lại sinh ra ở Hải Phòng (15/11/1923). Tài năng nghệ thuật của Văn Cao, có lẽ minh chứng hùng hồn nhất là việc ông sáng tác ca khúc Buồn tàn thu khi mới có 16 tuổi, sáng tác Thiên Thai khi mới có 17 tuổi. Có lẽ trong kho tàng âm nhạc Việt Nam chẳng tìm đâu được nhiều ca khúc có những ca từ đẹp đẽ và giai điệu trong sáng như những bản tình ca của Văn Cao. Cũng như hầu hết những nhạc sỹ thuộc dòng âm nhạc lãng mạn trước 1945, những bài tình ca của Văn Cao lãng mạn và bay bổng vô cùng. Làm sao bạn không thể không rung động khi nghe những câu ca:

Thiên Thai chốn đây hoa xuân chưa gặp bướm trần gian
Có một mùa đào dòng ngày tháng chưa tàn qua một lần
Thiên Tiên chúng em xin dâng hai chàng trái đào thơm
Khúc nghê thường này đều cùng múa vui bầy tiên theo đàn

Năm 1941, tức là khi Văn Cao mới 18 tuổi, ông cho ra đời một loạt các tác phẩm để đời như Bến Xuân, Thu Cô Liêu, Trương Chi, Suối Mơ. Trong những bài tình ca bất hủ kể trên đáng chú ý có bài Bến Xuân, được Văn Cao viết tặng cho mối tình không thành của mình. Chuyện kể rằng chàng trai Văn Cao thầm yêu nàng kiều nữ Hoàng Oanh, và hình như nàng cũng biết được tình cảm thầm lặng của Văn Cao, chính vì thế những câu hát mở đầu của Bến Xuân là:

Nhà tôi bên chiếc cầu soi nước
Em đến tôi một lần

Lời mở đầu của bài hát hay là thế, ý nghĩa là thế. Nhưng đáng buồn là giờ đây các ca sĩ chẳng mấy khi chú ý đến những điều tưởng chừng nhỏ nhặt này, đâm ra toàn hát thành “Nhà tôi bên chiếc cầu soi nước – Em đến thăm một lần.” Đáng tiếc mối tình Văn Cao – Hoàng Oanh không thành, sau này Hoàng Oanh lấy một nhạc sĩ Hải Phòng khác, cũng nổi tiếng lắm.

Cách mạng bùng lên, Văn Cao gia nhập Việt Minh, thời gian này ông sáng tác chủ yếu là những bài hát hào hùng cổ vũ tinh thần chiến đấu của toàn dân tộc, trong đó nổi tiếng nhất có lẽ chính là bài Tiến quân ca, Quốc Ca của đất nước Việt Nam, rồi còn Không Quân Việt Nam, Bắc Sơn,Công Nhân Việt Nam,Tiến Về Hà Nội, Làng Tôi, Ngày Mùa, Trường Ca Sông Lô… Ở bất kỳ mảng sáng tác nào, Văn Cao cũng để lại dấu ấn của mình, và những ca khúc mà ông viết ra đều sống mãi với thời gian. Nhưng, có lẽ chẳng ai lại hình dung ra được rằng Văn Cao, chỉ vì một bức tranh mà dính líu đến vụ Nhân Văn Giai Phẩm, rồi bị loại ra khỏi Hội nhạc sĩ … bao biến cố xảy ra khiến cho ông dường như không còn cảm hứng sáng tác nhạc, ông dồn tâm huyết vào thi ca và hội hoạ. Có một câu nói rất tâm trạng miêu tả về Văn Cao những ngày đó là: “ông lấy rượu làm bạn, ngâm thơ như khóc, đánh đàn bằng nắm đấm”.

Chỉ đến khi đất nước hoàn toàn thống nhất vào năm 1975, Văn Cao lại có cảm hứng để sáng tác tiếp, lần này ca khúc “Mùa xuân đầu tiên”. Đáng buồn thay, “Mùa xuân đầu tiên” lại là tác phẩm âm nhạc cuối cùng mà ông để lại cho chúng ta trước khi ra đi vĩnh viễn vào ngày 10/7/1995. Bao nhiêu tâm tư tình cảm của Văn Cao dường như trút hết vào “Mùa xuân đầu tiên”, cả bài hát toát lên niềm vui của người nghệ sĩ khi đất nước được thống nhất, từng lời ca câu chữ đều chứa chan tình yêu quê hương, yêu con người. Có lẽ trong kho tàng âm nhạc Việt Nam sẽ còn lâu mới tìm được một bài hát hay và ý nghĩa như “Mùa xuân đầu tiên”, và có lẽ chẳng biết đến bao giờ chúng ta mới có được Văn Cao thứ hai. Nếu như người ta đã nói là phải cứ 100 năm thì thế giới mới sinh ra được một Jascha Heifetz, cứ 200 năm thì mới có được một Josef Hassid, thì ở Việt Nam có lẽ phải đến 300 năm mới có một Văn Cao nữa.

Viết về Văn Cao, tớ muốn chia sẻ với các bạn album “Cung đàn xưa” – đây là album tập hợp những ca khúc của người nhạc sĩ tài hoa này một cách có hệ thống, và những ca sĩ thể hiện cũng khá là thành công, và đặc biệt đối với tớ là Thanh Thuý với “Mùa xuân đầu tiên” và Hồng Nhung với “Ngày mùa”. Ngoài ra dĩ nhiên phải nhắc đến Ánh Tuyết, người vẫn được coi là hát nhạc Văn Cao hay nhất nữa. Một album hay của một thiên tài bình dị. Highly recommended!


Văn Cao – Cung đàn xưa

Cung dan xua


Track listings (click to download)

01. Cung đàn xưa – Ánh Tuyết
02. Suối mơ – Thu Hà.

03. Buồn tàn thu – Ánh Tuyết
04. Thu cô liêu – Ánh Tuyết
05. Thiên Thai – Ánh Tuyết.
06. Ngày mùa – Hồng Nhung
07. Trương Chi – Ánh Tuyết
08. Bến xuân – Cao Minh
09. Làng tôi – Tam ca Áo Trắng
10. Mùa xuân đầu tiên – Thanh Thuý
11. Sông Lô – Ánh Tuyết.

Mùa xuân đầu tiên – Thanh Thuý

Rồi dặt dìu mùa xuân theo én về
Mùa bình thường mùa vui nay đã về
mùa xuân mơ ước ấy đang đến đầu tiên
Với khói bay trên sông, gà đang gáy trưa bên sông
một trưa nắng vui cho bao tâm hồn.

Rồi dặt dìu mùa xuân theo én về
Người mẹ nhìn đàn con nay đã về
Mùa xuân mơ ước ấy đang đến đầu tiên
Nước mắt trên vai anh, giọt sưởi ấm đôi vai anh
Niềm vui phút giây như đang long lanh.

Ôi giờ phút yêu quê hương làm sao trong xuân vui đầu tiên.
ôi giờ phút trong tay anh đầu tiên một cuộc đời êm ấm.
Từ đây người biết quê người
Từ đây người biết thương người
Từ đây người biết yêu người.

Giờ dặt dìu mùa xuân theo én về
Mùa bình thường, mùa vui nay đã về.
Mùa xuân mơ ước ấy xưa có về đâu
với khói bay trên sông, gà đang gáy trưa bên sông
một trưa nắng thôi hôm nay mênh mông.


Happy listening!

8 Comments »

  1. hihi…em cung thich Van Cao lam lam…Nhac Van Cao nghe co ve cao sieu the nao i/…khong qua uy mi…khong qua uot at…nhung rat thanh thoat va thanh/ thien…Loi bai hat nhu loi\ tho*…Nghe Suoi mo* va Thien thai nhu o*? chon thien duong…Cung dan xua nghe kha co dien va mem mai…thich lam…thich lam….Em thich Anh Tuyet va Mai Huong hat thoi…(^^)

    Comment by ♀xi†rum♫ — December 4, 2006 @ 6:02 am | Reply

  2. Tôi cũng là người rất ngưỡng mộ Văn Cao vì tất cả những điều mà bạn đã viết.
    Cố NSND Lê Dung hát nhạc Văn Cao cũng hay lắm. Sau Văn Cao, đối với tôi, người thứ hai là TRịnh Công Sơn – đó là những nhạc sĩ tài hoa nhất của VN.
    Tình cờ đọc blog của bạn và thấy mình thật may mắn vì đã tìm ra được người bạn giỏi giang và cũng mê phim + âm nhạc như mình.
    Mong sẽ được tiếp tục đọc những bài viết của bạn. Chúc bạn một ngày như ý!

    Comment by Centifolia — December 4, 2006 @ 8:54 am | Reply

  3. Văn Cao, Đoàn Chuẩn, Hoàng Giác, Dzoãn Mẫn… lẽ ra sẽ có nhiều bài hơn nữa…
    Mình thích Mai Hương hát nhạc Văn Cao, sau đó mới là Ánh Tuyết

    Comment by phoipha — December 6, 2006 @ 1:46 am | Reply

  4. Hị hị, hôm nay em mới có thời gian vô blog.
    Cám ơn bác đã viết rất hay về nhạc sĩ Văn Cao🙂

    Comment by Fresh — December 6, 2006 @ 11:11 am | Reply

  5. Mình rất thích các bài viết của bạn về âm nhạc, thể thao. Và đây là bài viết hay nhất của bạn, cũng là bài viết hay nhất về Văn Cao.

    Cám ơn bạn!

    Comment by chanh — December 7, 2006 @ 8:32 am | Reply

  6. Hay!

    Comment by Pacific Ocean — December 7, 2006 @ 10:28 am | Reply

  7. bạn ơi, cho phép mình copy bài này của bạn qua blog mình nhé, sẽ để nguồn đàng hoàng.

    http://360.yahoo.com/vladikox

    Cảm ơn bạn.

    Comment by ☭Владикос La Thi Khoát☭ — April 23, 2007 @ 12:15 pm | Reply

  8. Exorcist có thể upload lại mấy bài của Văn Cao cho mình xin được không. Đọc bài này nhớ nhạc Văn Cao quá, mà tìm lại mình chỉ có băng cassette cũ😀

    Comment by miss60 — April 28, 2007 @ 9:50 am | Reply


RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: